İşadamı Ali Kibar, şu sıralar sanayici olduğuna neredeyse pişman olma noktasında olsa da, otomotiv sektöründe yaşanacak radikal değişimleri de dikkatle izliyor. G. Koreli otomotiv firması Hyundai ile ortaklık yanında Kibar Holding’e bağlı Assan bünyesinde otomotiv yan sanayi, gıda, alüminyum, galvaniz, demir çelik ve sigorta gibi sektörlerde çalışan Ali Kibar, yarınların nasıl gelişeceğini kimsenin bilemediğini söylerken, otomotivci şapkasıyla, birkaç yıl içinde yaşanacak olası değişimleri bizimle paylaştı.

Kriz, otomobil bantlarında hangi değişimleri tetikliyor?

Motor ve şanzıman aktarım organlarında değişiklikler gündemde. Gelir getirici, rekabetçi ürünlere kaymalar var. Arabaların ağırlığıyla ilgili çalışmalar var. Saç yerine alüminyum, plastik, kompozit malzemeler kullanılabilir. Bir otomobilin dizayn değişikliği için en az 1.5 - 2 yıla ihtiyaç var. Dizayn değişikliğinde 5- 6 binlik üretim adedi gerekiyor. Bugün karar verirseniz, en az 2 yıl sonra otomobil piyasaya çıkabilir. Hibrit veya daha tasarruflu yakıt kullanımlı otomobiller uygun görülüyor. Karbon salınımına yönelik yeni kriterlere uygun ürünler, tercih ediliyor.

Yakıt üretiminde petrolün yerine en karizmatik araçlar neler olacak?

Yakıt pillerinin seri üretimi ve servisi yapılabilir ama henüz bu pilleri kullanan otomobilin kaç kilometre gittikten sonra hangi istasyonlarda pillerini nasıl dolduracağı konusunda sistemin ne olacağı bilinmiyor.

Bir gün suyla çalışan bir otomobile binebilir miyiz?

Tabii ki olabilir. Bunun sağlanması birçok kesimin menfaatine de olabilir. Enerji verebilecek her ürün kullanılabilir. Hibrit jenerasyonlarla ilgili çalışmalar var. Hyundai’nin böyle bir ürününü teşhir ettik. Çok ilgi çekti.

Kriz, sizi etkiledi mi?

 Biz de etkilendik ancak G. Kore ekonomisi daha farklı ve direkt etkilendi. Para birimi dolara endeksli olduğu için dolar kadar değer yitirdi. Japon para birimi yenin değer kazanması G.Kore’nin yararına olabilir. Krizin aşılması durumunda, gelişmekte olan ülkelerin maliyet yapılarından dolayı daha olumlu etkileneceğini umuyorum.

Amerikalı devlerin durumu ne olacak?

Hükümet parayı verecek, şirketler de kurtulacak. Ford, GM ve Chrysler’in kararı Obama’ya bağlı. İki şirkete inebilir. Obama, kurumları realize etmek için yeni yatırımlara bakarak tedbir alabilir. Eski hissedarlar ‘tercihli hisse’ konumuna gelebilirler. Yeni kaynaklarla şirketler kendilerini toparlarsa, öncelikle bedelinin de tahvil edici olması lazım.

Karar verilsin Türk markası yapalım

Türk otomotiv sektöründe neler değişir?

Türkiye’de üretimi yüzde 100 bize ait ürün yok. Ana firmalara bağlı olarak, bizdeki üretim şeklinde de değişiklik söz konusu.

Bu dalgada Türk markalı otomobil üretebilir miyiz?

Şayet, devlet dese ki, “Bu işi yapalım, biz şu kadar sermaye koyuyoruz, gelin yerli üreticiler siz de sermaye koyun”, neden olmasın! Önemli olan karar vermek.

Sanayici olmanın anlamı kalmadı

Şu sıralar, “Keşke sanayici olmasaydım” dediğiniz anlar oluyor mu?

 Hiç olmaz mı! Böyle bir derin krizde sanayici olmak en zor iş. Üretim yok, satış yok! Tesislerinizi diyelim satmak isteseniz, kimse almaya yanaşmaz. Fiyat vermez. Bir sanayici için üretim yoksa, hiçbir şey yoktur. Sanayicinin en önemli varlığı, elinde kalan tek şey fabrikasını kurduğu arsanın değeridir. O arsalar bile para etmiyor. Eskilerde yaşayan ve kilosunu 5 kuruşa alıp, eşine temizlettirdikten sonra yine 5 kuruşa satan ‘İşkembeci Hasan Ağa” durumundayız adeta.

Türkiye’de folyo bizden sorulur

Otomotiv dışında hangi işlerle uğraşıyorsunuz?

 Otomotivle birlikte yan sanayimiz de var. Gıdada Susurluk’ta salça üretiyoruz. Ketçap’ta en büyük ihracat firmasıyız. Bazı özel sos markalarımız da var. Yine levha ve folyo üretiyoruz.. Türkiye’de folyo bizden sorulur. En geniş ve tek üretim bizde. Eski NASAŞ’ı, TMSF’den aldık ve yeniledik. Tuzla ve Dilovası’nda topladık tesisleri Avrupa’da 5’inci büyük firmayız, dünyada da söz sahibiyiz. 2008’de son çeyrek hariç çok iyi idik. 136 bin ton alüminyum ürettik.